Anasayfa Gezi notlarıAsya Savaş Değil Humus Yapın: Beytüllahim / Filistin Gezi Notları

Savaş Değil Humus Yapın: Beytüllahim / Filistin Gezi Notları

yazan Ender

Şabattan istifade edip 2 günümü Filistin topraklarında geçirmek istedim. Kudüs’ten Filistin’e geçmek gerçekten çok kolay. Buraya kadar gelip de Filistin’e geçmemenin mazereti olmamalı. Beytüllahim olsun Ramallah olsun sadece 30 dakika uzaklıkta. Jericho(Eriha) veya Hebron(El Halil) ise biraz daha uzaktalar.

Kudüs’ten Beytüllahim (Bethlehem)’e Nasıl Gidilir?

Şam Kapısı çıkışında kalan otobüs terminalinden 21,231,234 nolu Arap otobüslerinden birine biniyorsunuz. İlk otobüs direk sınırı geçip şehre girerken, diğerleri kontrol noktasında(checkpoint) bırakıyor ve geri dönüyor. 21 numara kaçtığı için mecbur 234 ile gitmiştim. Bilet bedeli 4.70 şekel. İsrailli Egged otobüsleriyle ise 234,234A ya binip 7 şekele gidebilirsiniz. Süre yaklaşık 20-30 dakika. Geçiş hiç olmadığı kadar kolay. Kalabalığı takip edip hiçbir kontrolden geçmeden duvarları aşıyorum ve içerdeyim.

Sınırı aştık ama ilk çarpışma taksicilerle oldu.. Otobüste yanımda oturan abinin yardımıyla, evinde kalacağım Andre’nin bana söylediği restoranın adını söylüyorum. Normalde yol 10 şekel değerinde, ama turisti görünce 20 şekele burun kıvırıyorlar. 30-35 şekel isteyen oldu. En sonunda bir tanesi tamam dedi. O kaypak taksi şoförü de parayı verirken ben 20 dolar sanmıştım demez mi.. 20 şekel verip indim. Halbuki yürüme 30 dakikaya gelinecek yermiş.

Beytüllahim için bahsettiğim yerleri işaretlediğim Google haritalar bağlantısı burada.

Filistin Hakkında Bazı Bilgiler

Filistin bugün 2 bölgeye ayrılmış durumda: Batı Şeria(West Bank) ve Gazze. Bu bölgelerin ortak kara sınırı yok. Gazze Akdeniz kıyısında ve duyduğumuz savaş çatışma haberleri genelde oraya ait oluyor. Batı Şeria ise daha güvenli diyebiliriz. Gazze Hamas’ın kontrolü altında. Batı Şeria’da ise Filistin yönetimi ve Fetih(Fatah) grubu var. Fetih ve Hamas rakip partiler.

Filistin’in sadece Beytüllahim(Betlehem) şehrini gezdim. Yorumlarımı ve verdiğim bilgileri buna göre değerlendirebilirsiniz.

Beytüllahim’de İtalyan kökenli ama kendini Hristiyan Arap olarak tanımlayan Andre’de kaldım. Kuaför olarak çalışıyor ve hasta olan annesine bakıyor. Eski, orijinal bir eve sahipler. Oldukça dindar olduğunu söyleyebilirim. Kendisiyle Couchsurfing’den iletişime geçmiştim. Okuyacağınız birçok bilgiyi ondan aldım.

Batı Şeria’daki her bir Filistin şehri(Hebron hariç) 3 bölgeye ayrılmış: A,B,C. Bu bölgeleri iç içe çemberler olarak düşünebilirsiniz.

  • A Bölgesi: Yüzde 18’lik kısımda sadece Filistinli Müslümanlar ve Hristiyanlar yaşayıp sadece Filistin yönetiminin kontrolü var.
  • B Bölgesi: Yüzde 22’lik kısımda hem Filistin güçlerinin hem de İsrail’in yetkisi var. Sadece Müslüman ve Hristiyanlar var.
  • C bölgesi:  A ve B dışında kalan her yer C bölgesi olarak tanımlanmış. Tamamen İsrail kontrolünde ve bu bölgede Müslümanlar, Hristiyanlar ve Yahudiler yaşayabiliyor. Hebron(El Halil)’da farklı olarak %80 Filistin, %20 İsrail kontrolü var.

 

İsrail’den Filistin’e geçiş yabancılar, yani bizler, için çok kolay. Otobüse biniyorsunuz sınırdaki kontrol noktasından ‘kontrolsüz’ geçiyorsunuz ve Filistin’desiniz. Ancak bu duvarlar sadece yolları kesmiyor. Birçok acı ve gerçek duvarların arkasında kalıyor. Bu yüzden olsa gerek İsrail vatandaşlarının Filistin’e geçmesi yasak!

Beytüllahim özellikle Hristiyanlar için çok önemli bir şehir. Hz.İsa burada doğmuş. Bir Müslümanın gezmek için burayı tercih etmesi bile garip karşılanıyor.

Şehrin içini küçük bir Anadolu şehri gibi hayal edebilirsiniz. Kontrol noktasından şehrin merkezine yürüyerek 45 dakikada varılabilir.

 

Andre şehirde mülteci kampları olduğunu söylediğinde çadır kent gibi bir yer hayal etmiştim. Ancak mevzubahis mülteciler 1940 ve 1967 sonrasında iltica edenlermiş ve şimdilerde 3-4 katlı betonarme binalardan oluşan koskoca bir mahalle haline gelmiş. Aida ve El Azza en büyükleri. Checkpoint’e yakın bir yerdeler.

Ara sıra lüks araçlar, kafeler görseniz de şehirde varoşluk hakim. Zengin olanlar genelde zamanında yurtdışında para kazanıp geri dönenlermiş.

Filistin’de yaşayan Yahudiler’in çoğu yerleşmeci olarak İsrail tarafından getirilmiş, getirilmeye devam ediyor.